NGHỊ ĐỊNH QUY ĐỊNH XỬ PHẠT VI PHẠM HÀNH CHÍNH TRONG LĨNH VỰC Y TẾ

Tóm tắt Nghị định 90/2026/NĐ-CP: Quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực y tế

Ngày 30/03/2026, Chính phủ đã ban hành Nghị định 90/2026/NĐ-CP , quy định chi tiết về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực y tế. Đây là văn bản pháp lý quan trọng nhằm siết chặt kỷ cương, nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước và bảo vệ an toàn sức khỏe cộng đồng. Dưới đây là những nội dung trọng tâm của Nghị định.

1. Phạm vi điều chỉnh và đối tượng áp dụng Nghị định quy định cụ thể các hành vi vi phạm, hình thức, mức phạt và biện pháp khắc phục hậu quả trong 6 lĩnh vực trọng yếu:

• Y tế dự phòng và phòng, chống HIV/AIDS.
   
• Khám bệnh, chữa bệnh.
   
• Dược, mỹ phẩm.
   
• Thiết bị y tế.
   
• Bảo hiểm y tế.
   
• Dân số.
   

Quy định này áp dụng cho mọi cá nhân, tổ chức (cả trong và ngoài nước) có hành vi vi phạm quy định pháp luật về quản lý nhà nước trong lĩnh vực y tế trên lãnh thổ Việt Nam.

2. Hình thức xử phạt đa dạng, nghiêm khắc

Tùy thuộc vào tính chất, mức độ vi phạm, cá nhân và tổ chức sẽ phải chịu các hình thức xử lý sau:

• Hình thức xử phạt chính: Cảnh cáo hoặc phạt tiền.
   
• Hình thức xử phạt bổ sung: Tước quyền sử dụng giấy phép hoạt động, chứng chỉ hành nghề có thời hạn từ 01 đến 24 tháng; tịch thu tang vật, phương tiện vi phạm; hoặc đình chỉ hoạt động từ 01 đến 24 tháng.
   
• Biện pháp khắc phục hậu quả: Yêu cầu cải chính thông tin sai sự thật, nộp lại số lợi bất hợp pháp, tiêu hủy thuốc/thiết bị kém chất lượng, hoặc buộc chi trả chi phí khám chữa bệnh bị thiệt hại....
   

3. Khung phạt tiền tối đa mang tính răn đe cao Nghị định thiết lập mức phạt tiền tối đa rõ ràng cho từng nhóm lĩnh vực đối với cá nhân. Đối với cùng một hành vi vi phạm, mức phạt áp dụng cho tổ chức sẽ cao gấp 2 lần mức phạt của cá nhân:

• Lĩnh vực dân số: Phạt tối đa 30.000.000 đồng đối với cá nhân và 60.000.000 đồng đối với tổ chức.
   
• Y tế dự phòng, HIV/AIDS: Phạt tối đa 50.000.000 đồng đối với cá nhân và 100.000.000 đồng đối với tổ chức.
   
• Bảo hiểm y tế: Phạt tối đa 75.000.000 đồng đối với cá nhân và 150.000.000 đồng đối với tổ chức.
   
• Khám chữa bệnh, dược, mỹ phẩm, thiết bị y tế: Phạt tối đa 100.000.000 đồng đối với cá nhân và 200.000.000 đồng đối với tổ chức.
   

4. Điểm nhấn trong xử lý các vi phạm điển hình

Nghị định tăng cường các chế tài mạnh tay đối với những hành vi vi phạm đang gây bức xúc hiện nay như:

• Che giấu dịch bệnh truyền nhiễm, trốn tránh cách ly y tế, hoặc vi phạm quy định sử dụng thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng.
   
• Hành nghề y, dược khi chưa có chứng chỉ, hoặc thực hiện hành vi thuê, mượn, sử dụng giấy phép giả mạo.
   
• Kinh doanh thuốc, mỹ phẩm không rõ nguồn gốc, hết hạn sử dụng, hoặc vi phạm các quy định về quản lý giá thuốc.
   
• Thực hiện sai các quy định về thụ tinh trong ống nghiệm và mang thai hộ vì mục đích nhân đạo.
   

Nghị định 90/2026/NĐ-CP là cơ sở pháp lý trọng tâm, đòi hỏi các doanh nghiệp, cơ sở y tế, phòng khám và cá nhân hành nghề phải chủ động cập nhật và tuân thủ nghiêm ngặt để đảm bảo hoạt động hợp pháp, minh bạch và an toàn.